Virustransmissie via aerosolen: zijn nieuwe maatregelen nodig? – Parool.nl


Beeld ANP

Hoe heeft de Wereldgezondheidsorganisatie op de brief gereageerd?

Er is ‘groeiend, maar geen definitief bewijs’ voor virustransmissie via aerosolen, zei Benedetta Allegranzi, als infectioloog verbonden aan de WHO. De organisatie komt binnenkort met een eigen, samenvattende publicatie over de allerkleinste druppeltjes. Ze zitten in een wolk met grotere deeltjes die ook vrijkomen bij ademen, praten, zingen, hoesten en niezen. Aerosolen hebben een diameter tot pakweg 80 micrometer, een duizendste millimeter, en kunnen uren in de lucht hangen. Als het virus zich via aerosolen verspreidt, gaat het dus via de lucht.

Wat vinden de 239 van die reactie?

“Het werd tijd,” zegt hoogleraar Indoor environment Philomena Bluyssen (TU Delft). Net als andere wetenschappers met een natuurwetenschappelijke achtergrond probeert ze al maanden een voet tussen de deur te krijgen bij medisch georiënteerde organisaties als de WHO en het RIVM, maar dat verliep stroef. “Ze zijn koppig.”

Twee Nederlandse medestanders van Bluyssen zaten woensdag aan tafel bij het RIVM: Atze Boerstra en Francesco Franchimon. Ze werken niet bij een wetenschappelijke instantie, maar richten zich in de private sector bezig op klimaatbeheer in gebouwen. “De coronawerkzaamheden doen ze onbezoldigd,” aldus Bluyssen. “Niet om er zelf van te profiteren.”

Wat willen Bluyssen en haar medestanders?

Beter onderzoek naar aerosole virusverspreiding (‘binnen zes maanden weten we dan veel meer over dit onontgonnen gebied’), en strengere voorzorgsmaatregelen, ook in Nederland. Bluyssen snapt niet dat het sinds 1 juli is toegestaan dat veel mensen in kleine, slecht geventileerde ruimten samenkomen. De verplichte anderhalve meter sluit virusverspreiding via de lucht niet uit, aldus Bluyssen.

In drukke treinen of bussen is die anderhalve meter niet eens verplicht, daar moet een mondkapje het beschermende werk doen. “Maar dat werkt niet altijd tegen aerosolenverspreiding,” zegt Bluyssen op basis van eigen onderzoek.

Wat vindt het RIVM?

“Wij hebben nooit beweerd dat alleen grote druppels voor virustransmissie zorgen,” zegt RIVM-viroloog Erwin Duizer. “Ik denk dat grote en kleine druppels een rol spelen, al is het aannemelijk dat grotere druppels een grotere rol spelen.” Die bevatten immers meer virus.

Duizer concludeerde onlangs in een studie dat aerosole virustransmissie mogelijk is, vooral als geïnfecteerden heel veel virus uitscheiden, wat bij 1 op 20 voorkomt.

Daarmee beweegt het RIVM net als de WHO mee met de 239, maar besmetting via de lucht is er niet mee aangetoond. Duizer onderzocht blootstelling aan aerosolen met virusconcentratie, niet de daadwerkelijke besmetting. “Het is onethisch dat bij echte mensen te onderzoeken,” aldus Duizer.

Wat betekent dat voor de Nederlandse maatregelen?

Niets. Ze blijven zoals ze zijn. “Bij de landelijke maatregelen is ook wel rekening gehouden met verspreiding via de lucht,” zegt viroloog Menno de Jong (Amsterdam UMC), die lid is van het Outbreak Management Team (OMT). “Bij concerten mag bijvoorbeeld niet meegezongen worden, en voor zangkoren worden maatregelen voor extra ventilatie geadviseerd.”

Dat het virus nauwelijks nog circuleert in Nederland -het geschatte aantal besmettelijke mensen is 2482- wijst erop dat vooral de anderhalvemetermaatregel effect sorteert, zegt De Jong. “Als aerosole besmetting van groot belang was geweest, waren mensen elkaar via de lucht blijven besmetten in bijvoorbeeld supermarkten, of sinds ruim een maand in restaurants en cafés.”

Moeten we niet voorzichtiger zijn?

“Jazeker,” zegt Bluyssen (TU Delft). “Anders krijgen we misschien opleving van het virus, zoals in de Verenigde Staten, Israël, of andere landen die uit een lockdown komen.” Omdat niemand kan zeggen hoeveel procent van de virustransmissie verloopt via grote druppels, via de allerkleinste druppels of via handcontact vindt Bluyssen dat de overheid het zekere voor het onzekere moet nemen.

Duizer (RIVM) vindt Nederland voorzichtig genoeg, al kan hij zich voorstellen dat er bijvoorbeeld een maximumaantal trein- of busreizigers wordt ingesteld als het virus meer gaat circuleren. Ook De Jong (OMT) onderschrijft de huidige maatregelen. “Maar op grond van nieuw onderzoek zijn nieuwe adviezen mogelijk.”

Source: parool.nl

Geef een reactie