‘Het was een shock dat de overheid niet om me geeft’ – NRC


/* small screen, non-retina (default) */ .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38 background-image: url(https://images.nrc.nl/uPGAbE71subKxwYweGIalAVrcDo=/640x/filters:no_upscale%28%29/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2020/05/data58289471-34e619.jpg); .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38::before padding-bottom: 66.725%; /* small screen, retina */ @media only screen and (min-device-pixel-ratio: 2), only screen and (min-resolution: 192dpi) .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38 background-image: url(https://images.nrc.nl/uVpmtiQUUEkXv1DpGOytwRWgM7U=/1280x/filters:no_upscale%28%29/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2020/05/data58289471-34e619.jpg); .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38::before padding-bottom: 66.725%; /* big screen, non-retina */ @media only screen and (min-device-width: 640px) .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38 background-image: url(https://images.nrc.nl/uVpmtiQUUEkXv1DpGOytwRWgM7U=/1280x/filters:no_upscale%28%29/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2020/05/data58289471-34e619.jpg); .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38::before padding-bottom: 66.725%; /* big screen, retina */ @media only screen and (min-device-width: 640px) and (min-device-pixel-ratio: 2), only screen and (min-device-width: 640px) and (min-resolution: 192dpi) .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38 background-image: url(https://images.nrc.nl/HAuMU92RYQNRuNAFjtmBQNc7-ek=/1920x/filters:no_upscale%28%29/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2020/05/data58289471-34e619.jpg); .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38::before padding-bottom: 66.725%; /* exception for hero-images (=always stretched to full window width): bump up to 1920px ‘xlarge’ on desktop screens where even the 1280px ‘large’ version would look a bit blurry */ @media only screen and (min-device-width: 1600px) .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38 background-image: url(https://images.nrc.nl/HAuMU92RYQNRuNAFjtmBQNc7-ek=/1920x/filters:no_upscale%28%29/s3/static.nrc.nl/bvhw/files/2020/05/data58289471-34e619.jpg); .img-6353a025798fec1618c1c16e9dcbda38::before padding-bottom: 66.725%;

Vernielde zendmast bij Oudenbosch.

Foto Eric Brinkhorst

Reportage

Complottheorieën De meerderheid ziet hen als ‘complotdenkers’, zelf zien zij zich liever als ‘compleetdenkers’: de groep die de samenzwering achter het coronavirus ‘onder ogen ziet’. ‘Word wakker!’

Kort na de brand staat de zendmast tussen Beesd en Rumpt er weer onopvallend bij. In de nacht van 4 april was de mast, ingeklemd tussen een bocht van de Linge en een uilenboerderij, de eerste in een reeks masten die in Nederland in brand werden gestoken. Vermoed wordt dat de brandstichters zich keren tegen het nieuwe 5G-netwerk, dat volgens diverse samenzweringstheorieën verband houdt met het coronavirus. Nu verraden alleen peuken en platgetrapte halveliter bierblikken nog de verhoogde belangstelling voor de mast. De politie laat weten dat er sporen zijn veiliggesteld, maar dat een dader nog niet in beeld is.

Floor uit Friesland – evenals enkele anderen in dit artikel wil ze niet met achternaam in de krant, hun volledige namen zijn bij de redactie bekend – gelooft niet dat het haar gelijkgestemden waren die de brand stichtten. „Het zou me niets verbazen als die masten in brand worden gestoken door de mensen die vóór 5G zijn, juist om degenen die tegen 5G zijn in een kwaad daglicht te stellen. Alle mensen die ik ken die protesteren tegen 5G, doen dat via de officiële weg. Die branden worden door ieder van ons activisten afgekeurd.”


Lees ook ‘Ze willen het volk uitdunnen’

Sinds Floor, die de zestig nadert en werkt met dieren, vijf jaar geleden korte tijd in de stad woonde, weet zij dat zij ‘stralingsgevoelig’ is. „Ik werd er hartstikke ziek van. En toen kwam ik erachter dat het in Nederland helemaal niet gaat om de gezondheid van mensen, of het behoud van de aarde, maar alleen om macht en geld. Het was een shock, het besef dat de overheid niet om je geeft. Sindsdien ben ik op mijn qui-vive.”

De Nederlandse reactie op het coronavirus heeft die argwaan verder aangewakkerd. „Waarom adviseert de overheid niet om veel groente te eten, om naar buiten te gaan, vooral hier in Friesland waar helemaal geen corona is? En als je gezond bent moet je juist veel knuffelen, dat is onontbeerlijk voor een mens. Waarom adviseert Rutte iets dat tegen de menselijk natuur indruist? Er lijkt iets niet te kloppen.” Op zoek naar alternatieve verklaringen voor het virus kwam Floor op nieuwe ideeën: het coronavirus zou een complot kunnen zijn om iedereen te dwingen zich in te enten, waar Bill Gates uiteindelijk geld aan zou verdienen. Ook zou het kunnen, denkt Floor, dat het virus de schadelijke gevolgen van 5G moet verbloemen, want „van straling krijg je ook griepachtige klachten”.

Vernielde zendmasten bij Beesd, Liessel en Tilburg.
Foto’s Eric Brinkhorst

Prinses Beatrix

Floor is één van naar schatting tienduizenden Nederlanders die er vast van overtuigd zijn dat zij moedwillig worden misleid over de herkomst en de impact van het coronavirus. Zij beroepen zich op een waaier aan alternatieve theorieën, waarin het virus onderdeel is van een grote samenzwering, bedacht door machtigen als Microsoft-oprichter en filantroop Bill Gates, de farmaceutische industrie, Deep State met een hoofdrol voor prinses Beatrix. Aanhangers vrezen een vaccinatieplicht, 5G, een app die elke stap traceert, opzettelijke verarming van de middenklasse, en meer. Onder hen esoterici, anti-vaxxers, bewonderaars van Poetin of Trump, zelfverklaarde dwarsdenkers, vrije-woord-fanatici, en, generaliserend, een groep die zich ook al voor de komst van het virus niet vertegenwoordigd voelde in politiek en media. Het coronavirus, is het gevoel, is een voorwendsel van de overheid om nog meer macht naar zich toe te trekken, en zich nog minder aan te trekken van wat de burger eigenlijk wil.

„Ik had altijd wel vertrouwen in de overheid”, zegt Kees Faasse (77) uit Doetinchem aan de telefoon. „Maar het laatste restje is op 16 maart verdampt, toen de maatregelen aangekondigd werden en niemand oppositie voerde. Nu vertrouw ik niemand meer, niet één politicus. Het journaal kan ik ook niet meer aanzien. Dat is toch treurig!”


Lees ook Bas Heijne: De klassieke complotdenker is een wijsneus, de hedendaagse complotdenker gaat het om het gevoel.

Faasse, handelaar in tuinmeubilair, zegt van een oude man te zijn veranderd in een gedreven activist. Hij adverteerde eind april in de Volkskrant met een oproep de vlag halfstok te hangen op 5 mei, omdat ons „opnieuw de oorlog [is] verklaard maar nu door onze eigen overheid”. „Als we niet snel wakker worden,” besluit hij zijn pleidooi, „leven we in een politiestaat”.

Computernerd

Op een boerderij in Groet schenkt verpleegkundige Adriana thee in. Lammetjes spelen in de wei, een paar honderd meter verderop torent een zendmast. „Vanaf het moment dat je geboren wordt is je enige zekerheid dat je zult sterven. Hoe lang wil je dat wegstoppen?” Adriana acht de overheidsmaatregelen daarom buitenproportioneel en vermoedt kwade opzet: „Ga je om dit virusje te ontlopen een hele wereldbevolking klem zetten? Zorgen dat mensen geen inkomen hebben, angstig zijn, de hongerdood sterven? Wereldwijd worden dezelfde maatregelen doorgevoerd. Dat moet georkestreerd zijn.”

Wereldwijd worden dezelfde maatregelen doorgevoerd. Dat moet georkestreerd zijn

Adriana verpleegkundige

Bovendien vindt Adriana het beleid inconsequent: „Ik heb gezien hoe mensen van twee uur zorg per dag naar twintig minuten worden terugbezuinigd. En nu komt Rutte ermee dat we de oudjes moeten beschermen, terwijl ik denk, dat heeft je nog nooit ene bal geïnteresseerd. Dat stinkt.”

Over wat er achter zou kunnen zitten, is zij niet zeker. Wel: „ Er is een hoop vaag en onduidelijk, zoals of het virus opzettelijk is verspreid of toevallig. Waarom mogen daar geen kritische vragen over worden gesteld? Waarom mag niet met dat malariamiddel behandeld worden? Is dat omdat iedereen straks gevaccineerd moet worden?” Daarom was het, voor anti-vaxxers en geestverwanten, ook zo betekenisvol dat Donald Trump op maandag 18 mei zei zelf preventief hydroxychloroquine te nemen: er is een sterk geloof dat dat werkzaam is, maar wordt geweerd om iedereen op den duur verplicht te vaccineren.


Lees ook President Trump zei dat het werkte

René, Adriana’s buurman, schuift aan. Hij is ook stralingsgevoelig, zegt: „Ik lig ’s nachts verkrampt in mijn bed.” René:„Ik maak me zorgen over die kruisverbanden tussen RIVM, WHO en Bill Gates. De man is geen viroloog, geen medicus, hij is een computernerd. Bij Microsoft verspreidde hij virussen om vervolgens antivirussoftware te kunnen verkopen. Het verdienmodel is nu hetzelfde.”

Vernielde zendmast bij Oudenbosch. Foto Eric Brinkhorst

Dan zet René een kopje met een bodempje water en drie plastic flesjes op tafel met de etiketten: zoutzuur, natriumchloriet en dymethylsulfoxide. Hij druppelt van alles een beetje in het kopje, dat begint te dampen. René: „Dit kan 95 procent van alle virussen en ziektes weghalen. Hoe je dit noemt? Multi Mineral Supplement. Hier, wil je ruiken?” Chloor. Hij voegt nog wat water toe en slaat het brouwsel achterover. „Ik neem het driemaal daags. Jij ook toch, Adriana? En zijn we ziek geweest de afgelopen maanden? Nee. Ik zal je nog sterker vertellen, mijn nierstenen komen er ook van los. Ploep, het spoelt er allemaal uit.” Dat het streng verboden is in Nederland zegt niets, vindt René: „Ik denk dat dat is omdat de farmaceutische industrie er niets aan kan verdienen. In Duitsland kun je het wel gewoon kopen. Daar wordt het gebruikt als waterzuivering maar ook als zuivering voor de mens.”

Vingerafdrukken

Zowel Adriana als René zeggen al lang niets meer op te hebben met politiek. Adriana: „Het is ook zo ongrijpbaar groot geworden met die hele EU, dat mensen denken, laat maar zitten.” René: „Ik voelde me altijd wel goed. Maar de switch is gekomen rond het millennium, na 9/11. Toen begon het allemaal wat grimmiger te worden, dacht ik: wacht even regering, wat ben je nou aan het doen? Steeds een nieuw vrijheidsbeperkend wetje hier of daar, vingerafdrukken en dingetjes waarmee je digitaal gevolgd kan worden.” Ook de anderhalvemetersamenleving, denkt René, staat in dienst van gezichtsherkenningssoftware, die alleen zou werken als je op straat genoeg afstand houdt. Maar het grote plan, vermoedt René is „het kapotmaken van de middenmoot en de ondermoot, om het verschil tussen arm en rijk nog veel groter te maken, en de heersende klasse te settelen”.

René en Adriana ontvangen NRC hartelijk, ze zijn blij dat er gehoor is voor hun ideeën. Wel gaan ze ervan uit weggezet te worden als complotdenkers. Adriana: „Tja, er is ook honderden jaren gedacht dat de aarde een pannenkoek was, en degene die zei dat de aarde rond was werd voor gek versleten.” René: „Alles wat je tegenwoordig tot je krijgt op internet, moet je echt bij vijf, zes bronnen kunnen verifiëren. Informatie schiften op internet is zo lastig. De overheid pretendeert wel te werken aan nepnieuws, maar ze zijn zelf de grootste verspreiders ervan. Ik heb het liever over ‘compleetdenkers’, dan ‘complotdenkers’: mensen die het hele plaatje van twee kanten hebben bekeken, en dan met een onderbouwde conclusie komen.”

Dat (misleidende) informatie wordt geweerd van platforms als Facebook, Twitter en YouTube, sterkt René en Adriana in de overtuiging dat er met opzet belangrijke feiten worden achtergehouden. Adriana: „Waarom worden alle tegengeluiden weggezet als complot, of zelfs gecensureerd? Terwijl deze vragen leven bij mensen.”

Vernielde zendmast bij Almere Haven. Foto Eric Brinkhorst

Niets meer pikken

Deskundigen die veel worden aangehaald door corona-sceptici zijn klinisch ethicus Erwin Kompanje van het Erasmus MC (die zich in een gesproken column op YouTube afvraagt: „is er wel verschil tussen dood door corona of het andere onvermijdelijke zetje door griep?”) en huisarts Rob Elens, die tien coronapatiënten met goede resultaten chloroquine voorschreef en daarover vertelde in praatprogramma Op1.

Online blijft er stof te over voor de ‘compleetdenkers’. Muzikant Lange Frans zijn ook de schellen van de ogen gevallen, in zijn laatste nummer rapte hij: „En ineens is het duidelijk, dat wij getuigen zijn van een matrix die verkruimelde […] Nu gaan we niets meer pikken van die viezerikken.” Talkshowpresentator Robert Jensen, laatst nog te gast bij de Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra, twitterde deze week een meme waarin Rutte zegt „Hoelang kunnen we die domme Nederlanders nog in angst houden?”

Er komt een moment dat het allergekste geluid waar blijkt te zijn

Ramon Bril biochemicus

Met video’s die soms bijna tweehonderdduizend kijkers trekken, is ook het platform Café Weltschmerz de afgelopen maanden in trek, dat al jaren alternatieve visies op de ‘officiële feiten’ verspreidt. Daarin uiten mensen als theatermaker Ab Gietelink („deze dictatuur is uniek”) en japanoloog en oud-NRC-correspondent Karel van Wolferen („het lijkt bijna of we in een oude sciencefictionroman zijn beland”) hun verstrekkende scepsis over de bevindingen van het RIVM, de herkomst van het virus en de daaropvolgende maatregelen. Van Wolferen is er al jaren van overtuigd dat de aanslagen van 9/11 en die op de redactie van Charlie Hebdo false flag operaties waren van overheden en inlichtingendiensten.


Lees ook over Café Weltschmerz Systeemkritiek en complotdenken

Een van de nieuwe vaste presentatoren van Café Weltschmerz is de jonge biochemicus Ramon Bril. „Het beste wat de wetenschap is overkomen,” zegt hij, „is dat heel veel mensen gekke ideeën hebben gehad. En er komt een moment dat het allergekste geluid waar blijkt te zijn, en wij het allemaal fout hebben. Dat is in de wetenschap vaak gebeurd, en dat zit ook in het hart van Weltschmerz. Of wij nu ook aan waarheidsvinding doen? Ik denk vooral dat wij mensen met een talent graag een bijdrage aan het debat gunnen, daargelaten of dat opinie of waarheidsvinding is.”

Ondanks de dreigende politiestaat klinkt Kees Faasse voorzichtig optimistisch. „Ik knuffel iedereen gewoon nog. Nou ja, in de openbare ruimte houd ik er wel rekening mee. Ik wil geen vaccinatieverplichting en geen 5G. Ik wil die lockdown nú afschaffen. In eerste plaats voor de oude mensen in verzorgingshuizen, voor kinderen die nu niet opa en oma mogen omhelzen. Voor de mensen die hun baan kwijtraken. Dus ik zou zeggen, informeer je goed, dat is een voorwaarde voor een goed oordeel!”

Source: nrc.nl

Geef een reactie